Dönüşün

Gregor Samsa'yı bir Umut Sarıkaya karikatüründe görmüştüm ilk defa.. Sabah uyandığında kendini devcileyin bir böceğe dönüşmüş olarak bulan karakter fikri, içimde yatan büyük bir merak parçasını yerinden kaldırdı.. Okudum "Dönüşüm"ü.. Zaten incecik bir kitap, az ama öz anlatmış Kafka.. İnanılmaz bir yaratıcılık barındırmakta Bay Samsa, kimse boşuna Kafka olmuyor.. İş hayatını, bir insanı böceğe dönüştürerek anlatmak herkesin harcı değil..

Dönüşüm'ün mantığıyla yola çıkarsak, çok büyük bir çoğunluğumuzun sabah sırtında sert bir kitinle uyanma ihtimali var.. Çok büyük bir çoğunluğumuz belirlenmiş günlerde, belirlenmiş bir saatte, belirlenmiş bir yerde olmak, belli insanlardan talimat almak, belli insanlara talimat vermek zorundayız.. Üstelik belirlenen her şey bizden önce, bizim haberimiz olmadan belirlenmiştir, biz sadece ona uyarız.. Örneğin; iş günlerinin haftada beş gün olmasına kimin karar verdiğini muhtemelen hiç kimse bilmiyordur, ama herkes o günlerde işte olmak zorunda olduğunu bilir.. İnsanların çoğunun artık beş gün çalışmak istemediğini kimse umursamaz, iş günü sayısı birileri tarafından, bir zamanlar belirlenmiştir..

İşte buna itirazım var benim.. Diğer hayvanlardan farkının iradesi olduğunu iddia edip, bununla böbürlenen fazla evrilmiş bir hayvan türünün iradesini kullanamamasına itirazım var.. Kışı düşünerek yuvalarında yiyecek depolayan karıncalardan bir farkımız yok aslında.. Nasıl ki bir karınca ordusu besin kaynağı bulduğunda hep aynı rotayı takip ederek kış için yiyecek taşır, işte aynı öyleyiz.. Hepimiz aynı yöntemleri takip ederek yarınımızı garantiye almaya çalışıyoruz.. Bu yöntemleri birileri, bir zamanlar belirlemiş.. Şimdi de hepimiz o rotada ilerleyip, yuvamıza ekmek kırıntısı getiriyoruz.. Güçlü olanlarımız büyük kırıntı taşıyor yuvalarına, güçsüz olanlarımız küçük.. Güçlü de olsak güçsüz de, ezilme tehlikesini hepimiz hissediyoruz..

Şimdi bu şekilde düşünmeye devam edelim.. Kafka, Bay Samsa'yı bir böcek olarak betimlemekte haksız mıymış? Ezilme tehlikesi, belirlenmiş rotaları takip etme ve yarını garantiye alma güdüsü.. Hangimiz Kafka'nın abarttığını iddia edebilir?

Bir gün kalktığımda kendimi devcileyin bir böceğe dönüşmüş bulmaktan ciddi ciddi korkuyorum açıkçası, çok da değişiklik olmayacak diye teselli buluyorum sonra..